„Ogólna samoocena i ocena poszczególnych własnych działań kształtują się w dużej mierze pod wpływem społecznej informacji zwrotnej.” G. Jacob

Jeśli jako dziecko słyszałaś, że jesteś trudna, że jesteś złą osobą, odpowiedzialną za konflikty i problemy w rodzinie (stając się kozłem ofiarnym) może być ci trudno uwierzyć, że jesteś dobra, wartościowa.

„Dzieci są cudowne i wartościowe, nawet jeśli sprawiają trudności, popełniają błędy czy nie zachowują się idealnie. Potrzeby i uczucia są z zasady dobre.” G. Jacob

Osoby, które w dzieciństwie nie nauczyły się dbać o swoje potrzeby, których perspektywa była negowana przez dorosłych (ci przykładowo zaprzeczali, że sytuacja zagrażająca faktycznie taką jest, zbywając dziecko, że tylko mu się wydaje i wmawiając, że nie ma prawa okazywać strachu, złości), mogą mieć w dorosłości tendencję do oczekiwania, że inni powiedzą im, jak powinni postępować, co jest właściwe w danej sytuacji:

„Wypracowali strategię radzenia sobie polegającą na zależności od innych. Zależność oznacza, że zawsze musisz mieć przy sobie kogoś, kto o ciebie zadba i przejmie odpowiedzialność za zaspokajanie twoich potrzeb, ponieważ ty czujesz, że sam sobie z tym nie poradzisz.” G. Jacob

Jeśli w dzieciństwie nikt nie przywiązywał wagi do twoich potrzeb, możesz nie tylko mieć problem z ich odczuwaniem i rozpoznawaniem, ale też poczucie winy, gdy chcesz zrobić coś dla siebie. Zamiast tego skupiasz się na innych. Nie musisz czuć się winna, gdy inni źle się czują, każdy dorosły odpowiedzialny jest za swoje samopoczucie i potrzeby. Zrozum, że jeśli ty o siebie nie zawalczysz, jeśli nie zadbasz o swoje potrzeby, nikt inny tego nie zrobi.

„Susan, pacjentka z cechami osobowości zależnej i unikającej, często czuje się przytłoczona codziennymi zadaniami społecznymi. Wspomina sytuację, w której jako 10-letnia dziewczynka siedziała w kuchni. Matka dziewczynki, cierpiąca na głęboką depresję siedzi przy stole i płacze. Mała Susan czuje się odpowiedzialna za jej pocieszanie. Ma też poczucie winy, bo wolałaby iść na dwór i pobawić się z dziećmi. Terapeuta wkracza do wyobrażenia. Przytula dziecko, potwierdza jego uczucia i tłumaczy matce, że mała Susan musi mieć przyjaciół i bawić się z rówieśnikami, że to jest dla niej ważne. Jednak kobieta się denerwuje i jeszcze bardziej załamuje na wieść o tym, że córka ma wyjść z domu. Terapeuta stwierdza, że to matka jest odpowiedzialna za zajęcie się swoją chorobą. Obiecuje jej i małej Susan, że umówi matkę pacjentki na wizytę u lekarza w przychodni. Potem zabiera Susan na plac zabaw. Siedzi na ławce, pilnując dziewczynki, gdy ta bawi się dziećmi.” G. Jacob

Negatywny wzorzec przywiązania obejmuje: porzucenie, zaniedbanie, ignorowanie, niezrozumienie. Złość to naturalna reakcja, gdy jest się zaniedbywanym, niesprawiedliwe traktowanym, manipulowanym.

„Zdrowi rodzice okazują złość w taki sposób, że komunikują przy tym swoje potrzeby, jednak nikomu nie grożą ani nie umniejszają niczyjej wartości. (…) Każdy człowiek ma prawo się złościć, kiedy jego potrzeby nie są zaspokajane.” G. Jacob

Bezpieczne przywiązanie opiera się o poczucie bezpieczeństwa, opieki i ochrony, poczucie bycia kochanym, zauważanym, chcianym, docenianym i akceptowanym.

Jeśli w dzieciństwie tego zabrakło, możesz jako dorosła odtwarzać poczucie zagrożenia, zawstydzenia, bezradności i opuszczenia w różnych sytuacjach, które osobie z inną przeszłością mogłyby wydać się neutralne, a nawet pozytywne. Dlatego tak ważne jest nauczenie się odczuwania radości, przyjemności, poczucia bezpieczeństwa, wpuszczania do swojego życia przyjaciół, którzy będą się o ciebie troszczyć.

Jak troszczyć się o siebie? 10 sposobów

  • jak najczęściej podejmuj przyjemne czynności, baw się, spotykaj z pozytywnymi ludźmi
  • zerwij kontakty z osobami stosującymi przemoc, które widzą tylko twoje wady, bez tego nie masz szans poczuć się bezpiecznie, ani nie masz szans na związek oparty na zdrowym przywiązaniu
  • pozwalaj sobie na przerwy w pracy
  • delektuj się herbatą, śniadaniem podanym po królewsku
  • pamiętaj, że masz prawo dbać o siebie, a twoje potrzeby są równie ważne co potrzeby innych
  • świętuj najdrobniejsze sukcesy zamiast dążyć do perfekcji
  • Nie przepraszaj innych i samej siebie za to, że potrafisz zadbać o swój komfort i odczuwać wdzięczność za to, co ci w życiu wychodzi;
  • Zaakceptuj siebie: odpuść poczucie, że jest coś w tobie do wymiany i dopiero wtedy zasłużysz na akceptację. Samoakceptacja to zgoda na to, że ma się wady, wtedy nie trzeba za wszelką cenę dążyć do perfekcji w nadziei, że zasłuży się na miano wartościowej osoby;
  • jeśli coś ci nie wyjdzie, pamiętaj, że są inne sfery w życiu, z którymi radzisz sobie bardzo dobrze. Jeden błąd nie przekreśla drobnych powodów do dumy i radości;

„Smutek może współistnieć z pozytywnymi odczuciami, takimi jak poczucie bezpieczeństwa, ochrony i bezpiecznego przywiązania.” G. Jacob

  • nie bierz na siebie cudzych obowiązków, nie wyręczaj, bo nie starczy ci czasu ani siły byś zadbała o siebie;

W toku uczenia się miłości do samej siebie, nawet gdy niewiele osób przedtem się na to zdobywało: „Nienawiść do siebie zostaje zredukowana, a na akceptację zaczynają zasługiwać obie strony Ja: pozytywna i negatywna. Zasadniczo pozytywna samoocena jest bardzo ważnym warunkiem zaakceptowania własnych błędów i braków. Człowiek może zacząć pracę nad własnymi niedociągnięciami tylko wtedy, gdy potrafi je zaakceptować.” G. Jacob

Marta Szyszko

Na podstawie:

samoakceptacja

Uważasz ten post za przydatny? Podziel się z innymi

Comments

comments